Wykrojniki

Pora napisać słów parę o wykrojnikach.
Wiemy co to są maszynki tnąco-tłoczące i że potrzebne są do nich akcesoria m. in. wykrojniki.
W sklepach dostępnych jest wiele rodzajów i wzorów wykrojników, a pojawia się ich coraz więcej. Wśród producentów mamy również naszych Polskich przedstawicieli.
Wykrojniki są w różnych rozmiarach i kształtach – wszystko zależy od producenta.
No tak, ale co to są te wykrojniki?
Tak w skrócie: to są metalowe matryce, dzięki którym przy pomocy maszynki możemy otrzymać wycinankę.

W zasadzie wykrojniki można podzielić na trzy grupy:

1. introligatorskie – metalowe ostrza tnące umieszczone są w ochronnej piance na plastikowym podkładzie:
a. grube

P1010754 typu:
– Bigz;
– Movers & Shapers;
– On the Edge;
– Originals;
– Quilts;
– itp.;
* tną one praktycznie wszystkie materiały (grubą tekturę czy nawet cienkie drewno), jak i kilka warstw papieru czy tkaniny (do 8 warstw) – są bardzo ostre, więc zalecam dużą ostrożność;

P1010756
b. średnie typu Sizzlits

P1010752

– tną większość materiałów, jednak przy częstym używaniu pianka się ugniata i nie wypycha już tak ładnie wycinanki;

2. metalowe:
a. Thinlits – w różnych kształtach, z detalami lub ażurami, na jednej płytce lub połączone:

P1010765

serwetki

P1010778

bordery

P1010770

z możliwością kontynuacji wzoru

P1010769

napisy

P1010768

do tworzenia planerów

P1010767

tła

P1010762

zestawy kartkowe

P1010766

systemowe – do tworzenia różnych ciekawych efektów w naszych pracach

P1010763

nacinające i perforujące

P1010777

b. Framelits – są w kształcie ramek, wycinają kształty, a w kompilacji można wycinać nimi ramki;

P1010759

c. tnąco-tłoczące – wycinają i tłoczą jednocześnie (wytłoczone zostanie to co w wykrojniku jest jakby nadrukowane), w przypadku pudełek, kopert i rozetek wytłaczają miejsce zgięcia;

P1010774

P1010776

P1010764

oraz tnąco-tłoczące, które wycinają dany element i tłoczą w nim przygotowany wzór (część tłocząca to po prostu otwory bez krawędzi tnącej), w zależności od maszynki zazwyczaj używa się ich na dwa razy (najpierw wycinamy, następnie zmieniamy skład kanapki i przepuszczamy wykrojnik z niewypchniętym elementem jeszcze raz) – wymagają dodatkowej maty do tłoczenia;

P1010773

d. na metalowej płytce

P1010753

P1010779
– z pianką – ma ona za cel pomoc w wypychaniu wycinanek, jednak jak w przypadku sizzlits, z czasem się ugniata i nie spełnia swojej roli (można ją jednak wymienić) – jak mocować piankę pokazywałam tutaj;
– bez pianki – w tych wykrojnikach nawiercone są dziurki dzięki którym przy pomocy igły możemy wypchnąć zablokowaną wycinankę;

3. kanapkowe:
a. Embosslits;
b. foldery tnąco-tłoczące np. Marianne Design;
* wycinają i wytłaczają jednocześnie, co jest wygodne bo oszczędza nam czas i pracę;

Podczas pracy z naszymi “umilaczami” okazuje się, że przydałoby się to czy tamto i tu na wysokości zadania stają producenci, którzy wyprodukowali kilka całkiem użytecznych gadżetów ułatwiających pracę z wykrojnikami.
Dodatkowe akcesoria:
– mata silikonowa – nie zawsze jest w zestawie startowym, a jest wymagana do tłoczeń wykrojnikowych i z szablonów;
– mata magnetyczna – pomaga utrzymać wykrojnik podczas wycinania w zamierzonym przez nas miejscu – tą funkcję spełnia również taśma do wykrojników, bądź zwykła taśma washi czy też taśma malarska;
– metalowy adapter – metalowa płytka wspomagająca przy wycinaniu wzorów bardzo mocno ażurowych;
– igła do wykrojników (szczególnie do tych z dziurkami), zamiast dedykowanej igły można użyć zwykłej igły introligatorskiej;
– szczoteczka do usuwania resztek papieru z wykrojnika (w wykrojnikach bardzo ażurowych zalegające resztki papieru są zmorą), zamiast takiej szczotki można użyć na przykład rolki do czyszczenia ubrań;
– pianka do wykrojników – bardzo często przydatna, choć zdarza się że przysparza trochę kłopotów;
– pęseta – pomocna do pracy z delikatnymi filigranowymi wycinankami.

Podpowiedzi:
– niektóre wykrojniki, szczególnie serwetki z dużą ilością detali, mogą wymagać kilkukrotnego przepuszczenia “kanapki” przez maszynkę – jeśli sam ten zabieg nie pomoże to należy obrócić / przesunąć wykrojnik o 90st między kolejnymi przepuszczeniami przez maszynkę, jeśli nadal nic to dobrze użyć metalowego adaptera;
– niektóre wykrojniki nie chcą dać się wyjąć z wykrojnika – jednak sprytne skraperki znalazły rozwiązanie tego problemu – między wykrojnik a papier należy dodać papier woskowany lub folię spożywczą;
– aby podostrzyć wykrojnik zalecane jest kilkukrotne przecięcie kilku warstw spożywczej folii aluminiowej, można również wykorzystać do tego celu drobno ziarnisty papier ścierny w arkuszach.

O przechowywaniu wykrojników już pisałam tutaj. Wcześniej na blogu pojawiały się także triki związane z użyciem wykrojników.

Przechowywanie – wykrojniki

W zasadzie w przechowywaniu moich wykrojników niewiele się zmieniło – nadal siedzą grzecznie w futerałach na CD.
ALE… zawsze jest jakieś “ale”.
Zmieniłam nieco sposób ich przechowywania, gdyż po przemyśleniach stwierdziłam że w zbyt dużym ścisku wykrojniki będą się tępiły.
Teraz zajmują tylko jedną stronę w futerale, w związku z tym przybyło mi futerałów.
Poukładane są raczej tematycznie, napisałam raczej, ponieważ jeden osobny futerał mam na wykrojniki Cottage Cutz – tak jakoś wyszło.
Natomiast wykrojniki introligatorskie leżą na półce koło maszynki.

P1010510P1010511P1010512P1010513P1010514P1010515P1010516

Jestem osobą która nie lubi wycinać całego alfabetu, bo jest połączony, lubię mieć osobno literki, jeśli tylko mam taką możliwość.
Moje alfabety przechowuję w magnetycznych pojemnikach na przyprawy, a wykrojniki w typie border / pasek czy napisy w większości mam poprzyczepiane do listew magnetycznych.
Listwy i pojemniki zakupiłam w IKEA i idealnie pasują do moich potrzeb, choć stworzone zostały właściwie do kuchni.

P1010556P1010558P1010559P1010560

Nic nie zmieniłam w przechowywaniu folderów do embossingu, no może poza tym że ograniczyłam ich ilość.

P1010524

Wykrojniki podklejone pianką…

Nie wszystkie wykrojniki maja dziurki ułatwiające wyciąganie wycinanek, jak temu zaradzić? To proste, wystarczy podkleić je specjalną pianką i są gotowe do wycinania.

004

006

Są firmy takie jak Scrapping cottage, które mają w swojej ofercie wykrojnik w komplecie z pianką, natomiast do wykrojników które nie są pakowane z pianką, zawsze można dokupić piankę w arkuszach.

008

Jak podklejamy? to również proste – należy odkleić papierek zabezpieczający “pasek klejowy”

011

a następnie klejącą stroną położyć na wykrojniku i docisnąć

013

014

po tych zabiegach wystarczy przekręcić wykrojnik w maszynce (z papierem lub bez)

016

i gotowe

018

019

Takie wykrojniki zdecydowanie ułatwią i przyspieszą Wam pracę…